ประวัติอำเภออุ้มผาง

อำเภออุ้มผาง สันนิษฐานว่าเดิมเป็นถิ่นที่อยู่ของชาวกะเหรี่ยง เมื่อประมาณ 80 ปีมาแล้ว ต่อมาได้มีชาวไทยภาคเหนืออพยพลงมาหาที่ทำกินทางใต้เขตอำเภอแม่ระมาด อำเภอแม่สอด ในปัจจุบันบางส่วนก็ล่วงเลยลงมาทางใต้จนถึงอำเภออุ้มผาง เมื่อมามากเข้าก็กลายเป็นชุมชนใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ และเป็นเมืองชายแดน มีฐานะเป็นบ้านแม่กลองเก่า หมู่ที่ 4 ตำบลอุ้มผาง

ได้มีสภาพเป็นอำเภอตามการปกครองในรูปของเทศาภิบาลเมื่อปี พ.ศ. 2441 เรียกว่า “อำเภอแม่กลอง” ขึ้นอยู่กับจังหวัดอุทัยธานี ครั้นปี พ.ศ. 2449 ได้โอนไปขึ้นอยู่กับจังหวัดกำแพงเพชร และเปลี่ยนชื่อเป็น “อำเภออุ้มผาง” จนถึงปี พ.ศ. 2469 ทางราชการได้ออกพระราชกฤษฎีกายุบอำเภอลงเป็น กิ่งอำเภออุ้มผาง และให้ไปขึ้นกับอำเภอแม่สอด จังหวัดตาก ทั้งให้ย้ายที่ว่าการอำเภอ ไปสร้างใหม่เป็นที่ว่าการกิ่งอำเภอที่บ้านอุ้มผาง หมู่ที่ 1 ตำบลอุ้มผาง ในปัจจุบัน

ต่อมาเมื่อวันที่ 22 เมษายน 2502ทางราชการได้ออกพระราชกฤษฎีกายกฐานะกิ่งอำเภออุ้มผาง เป็นอำเภออุ้มผาง ขึ้นกับจังหวัดตากเป็นต้นมาจนถึงทุกวันนี้

สำหรับชื่อ “อุ้มผาง” นั้น เข้าใจว่ามีที่มาดังนี้ ตั้งแต่เมื่อประมาณปี พ.ศ. 2472 ซึ่งขณะนั้นขึ้นอยู่กับจังหวัดอุทัยธานี และถูกกำหนดเป็นด่านหน้าคอยตรวจตราชาวพม่าที่เดินทางเข้ามาในราชอาณาจักร มีเจ้าหน้าที่ประจำคอยตรวจตราคนเข้าออก และตรวจค้นหนังสือเดินทาง ตั้งสำนักงาน (ด่าน) อยู่ที่บ้านกุยเคราะ ตำบลแม่กลอง (ปัจจุบันคือหมู่ที่ 5 ตำบลแม่จัน) และได้จัดตั้งที่พักพลตระเวนอยู่ทางทิศตะวันออกของอำเภออุ้มผาง ผู้ที่เดินทางมาจากพม่าจะเอาหนังสือเดินทางเก็บไว้ในกระบอกไม้ไผ่มีฝาปิดมิดชิด และจะเปิดกระบอกหนังสือเดินทางแสดงต่อนายด่าน เมื่อผ่านด่านตรวจตรา การเปิดกระบอกเอาหนังสือเดินทางแสดงต่อเจ้าหน้าที่นั้น พวกกะเหรี่ยงเรียกว่า “อุมผะ” ซึ่งน่าจะเป็นที่มาของชื่อ “อุ้มผาง” ซึ่งเมื่อเรียกกันนานไป ทำให้เพี้ยนไปดังกล่าว

อำเภออุ้มผาง จัดได้ว่าเป็นอำเภอที่ทุรกันดารจนแทบจะกล่าวได้ว่าที่สุดในประเทศก็ว่าได้ และยังเคยมีปัญหาเรื่องผู้ก่อการร้ายคอมมิวนิสต์ ซึ่งกล่าวได้ว่ารุนแรงที่สุดในพื้นที่จังหวัดตาก ทั้งนี้เป็นเพราะสภาพพื้นที่ อำนวยประโยชน์ต่อการดำเนินงานของฝ่ายตรงข้าม  มีเขตงานใหญ่ของฝ่ายตรงข้ามในพื้นที่ตำบลแม่ละมุ้ง และตำบลแม่จัน ฝ่ายเราก็มีศูนย์อำนวยการและประสานงานรักษาความมั่นคงภายในอำเภออุ้มผาง (ศอป.รมน.อ.อุ้มผาง) ทำหน้าที่ปราบปราม จนปัจจุบันนี้ผู้ก่อการร้ายคอมมิวนิสต์หมดไปจากอำเภออุ้มผาง พื้นที่ที่เจ้าหน้าที่ เคยเข้าไม่ได้ขณะนี้ก็สามารถเข้าได้แล้วด้วยความปลอดภัยเกือบจะ ร้อยละ 100 แต่อย่างไรก็ตามความกันดารนั้นยังคงสภาพเดิมอยู่ต่อไป

แบ่งเขตการปกครองออกเป็น 6 ตำบล 66 หมู่บ้าน 1 เทศบาล 5 อบต.  มีประชากรทั้งสิ้น 22,523 คน เป็นชาย 11,742 คน หญิง 10,781 คน  มีพื้นที่ทั้งสิ้น 4,325 ตร.กม.

แผนที่อำเภออุ้มผาง

umphang1.ต.อุ้มผาง  2.ต.แม่กลอง  3.ต.โมโกร   4.ต.แม่ละมุ้ง  5.ต.หนองหลวง  6.ต.แม่จัน

ติดตาม

Get every new post delivered to your Inbox.

%d bloggers like this: